Zmiana na stanowisku prezesa Agencji Badań Medycznych

Sektor biomedyczny czeka zmiana warty w jednej z kluczowych instytucji dysponujących środkami na badania i rozwój. Prof. dr hab. n. med. Wojciech Fendler złożył rezygnację ze stanowiska prezesa Agencji Badań Medycznych (ABM). Decyzja ta, przyjęta przez Ministra Zdrowia pod koniec stycznia 2026 r., zbiega się z doniesieniami o możliwych korektach w budżecie instytucji i może przełożyć się na stabilność finansowania projektów technologicznych i wdrożeniowych.

Nagła rezygnacja w cieniu dyskusji budżetowych

Rezygnacja prof. Fendlera została przyjęta 28 stycznia 2026 roku, zamykając niespełna dwuletni okres jego kierownictwa. Choć resort zdrowia w oficjalnym komunikacie ograniczył się do potwierdzenia wakatu i zapowiedzi konkursu na nowego prezesa, branżowe doniesienia wskazują na szerszy kontekst ekonomiczny tej decyzji.

Dla producentów wyrobów medycznych i firm technologicznych istotnym sygnałem są pojawiające się od końca 2025 roku informacje o planowanych cięciach w planie finansowym ABM. Potencjalna redukcja budżetu, szacowana przez media na 553 mln złotych, może wpłynąć na dostępność grantów na nowe technologie medyczne oraz tempo rozstrzygania konkursów celowanych w innowacje produktowe. Jeśli te doniesienia się potwierdzą, sytuacja może wpłynąć na działy R&D, które uwzględniają publiczne dofinansowanie w swoich strategiach rozwoju nowych urządzeń i technologii.

Bilans dla sektora wyrobów medycznych: badania translacyjne i środki z KPO

Prof. Fendler kierował Agencją Badań Medycznych od maja 2024 roku. Podczas 19 miesięcy sprawowania funkcji przeprowadzono pięć konkursów finansowanych ze środków Krajowego Planu Odbudowy, które zapewniły sektorowi biomedycznemu wsparcie przekraczające 980 mln złotych. W okresie jego kadencji do ABM wpłynęło więcej projektów niż przez poprzednie 4,5 roku funkcjonowania instytucji.

Z perspektywy dostawców technologii medycznych, kluczowym ruchem było ogłoszenie pierwszej edycji konkursu na badania translacyjne.​ Rozwój tych badań bezpośrednio wpływa na innowacyjność w obszarze wyrobów medycznych – od projektowania nowych urządzeń diagnostycznych, przez walidację rozwiązań terapeutycznych, po transfer technologii z laboratoriów do praktyki klinicznej.

Warto również odnotować rozstrzygnięcie największego w historii ABM konkursu na badania w onkologii z rekordową alokacją 600 mln złotych.

Projekty te generują popyt nie tylko na farmakoterapię, ale także na zaawansowaną aparaturę diagnostyczną, systemy monitorowania pacjenta oraz cyfrowe narzędzia wspierające procesy badawcze, co stymuluje rynek dostawców tych rozwiązań.​

Oczekiwanie na nowe rozdanie

Ministerstwo Zdrowia zapowiedziało niezwłoczne rozpisanie konkursu na nowe kierownictwo Agencji. Dla branży wyrobów medycznych kluczowe będą najbliższe tygodnie, które pokażą, czy zmiana personalna pociągnie za sobą rewizję Strategicznych Kierunków Działania ABM.​

Producenci oraz firmy współpracujące z sektorem healthcare powinni uważnie monitorować komunikaty dotyczące kontynuacji programów finansowanych z KPO oraz ewentualnych zmian w priorytetach grantowych, które mogą wpłynąć na rentowność prowadzonych i planowanych projektów badawczo-rozwojowych.

Agencja Badań Medycznych

ABM to państwowa osoba prawna powołana do realizacji zadań z zakresu działalności innowacyjnej w ochronie zdrowia, ze szczególnym uwzględnieniem rozwoju niekomercyjnych badań klinicznych i eksperymentów badawczych. Instytucja rozpoczęła działalność 22 marca 2019 roku na podstawie Ustawy z 21 lutego 2019 roku. Agencja finansuje projekty badawcze, które stanowią podstawę dla rozwoju nowych technologii medycznych i wyrobów wykorzystywanych zarówno w diagnostyce, jak i terapii.

Źródła: Ministerstwo Zdrowia (gov.pl), Rzeczpospolita, Nauka w Polsce (PAP), Medonet, Newsmed, Alert Medyczny